ونزلنا من السماء ماء مباركا فأنبتنا به جنات وحب الحصيد
"Gökten mübarek bir su indirdik de onunla cennetler ve biçilmiş ekin taneleri bitirdik."
والنخل باسقات لها طلع نضيد
"Yüksek hurmalar ki onlar için üst üste dizilmiş tomurcuk vardır."
رزقا للعباد ۖ وأحيينا به بلدة ميتا ۚ كذلك الخروج
"Kullar için bir rızıktır. Onunla ölü bir beldeyi dirilttik. İşte çıkış da böyledir."
Kaf suresi 9-11: "Gökten mübarek (bereketli) bir su (maen mubareka) indirdik; onunla bahçeler ve hasat edilen tane yetiştirdik. Yüksek hurma ağaçlarını da... kullara rızık olsun diye. Onunla ölü beldeyi dirilttik. İşte (kabirlerden) çıkış da böyledir."
Yağmur suyu burada özel bir sıfatla, "mübarek", zikredilir. Modern atmosferik kimya bu bereketin somut sebeplerini tespit etmiştir:
1. Nitrojen fixation: Yıldırım deşarjları her yıl atmosferdeki yaklaşık 5 milyon ton azotu nitrik oksite ve nitratlara çevirir. Bu nitratlar yağmurla birlikte toprağa düşer ve doğal bir gübre vazifesi görür.
2. Sulfur enrichment: Okyanus DMS emisyonu ve volkanik aktiviteden gelen sulfur, yağmurla birlikte sulfat olarak toprağa iner.
3. Mikrobesin taşıma: Sahra tozu, yağışla birlikte demir, fosfor ve diğer mineralleri kıtalar arası transfer eder. Amazon yağmur ormanı yıllık fosforunun %50'sini bu mekanizma ile alır.
4. pH dengeleme: Doğal yağmur suyu, atmosferdeki CO₂ ile karbonik asit oluşturarak hafif asidiktir (pH ~5.6). Bu asidite, kayaları yavaşça çözerek mineral salımı sağlar.
"Maen mubareka" tabiri, bereketli su, yedinci yüzyılda zirai bilgi olarak biliniyordu; lakin onun neden bereketli olduğu, atmosferik nitrojen fiksasyonu, mineral taşıma, pH dengeleme, ancak XX. yüzyıl atmosferik kimyasıyla anlaşıldı.
Lightning-induced nitrogen fixation: küresel yıllık 5 ± 3 Tg N (Tg = teragram, milyon ton), Schumann & Huntrieser 2007, Atmospheric Chemistry and Physics. Doğal yağmur pH'i 5.0-5.6; CO₂ + H₂O ↔ H₂CO₃ dengesi. Saharan dust'in Amazon'a fosfor zenginleştirmesi NASA Calipso ile ölçüldü (~22.000 ton/yıl P).
- Schumann U. & Huntrieser H., The global lightning-induced nitrogen oxides source, ACP 2007
- Yu H. et al., The fertilizing role of African dust in the Amazon, GRL 2015
- Bediüzzaman, Sözler, Onuncu Söz, Onuncu Hakikat
