Yoruma Açık Burhan
Bu burhandaki ilmî dayanak henüz kesinlik kazanmamıştır. Kur'ân'ın işâret ettiği hakikat ile modern bilimin kesişim noktası üzerinde çalışmalar devam etmektedir. Okuyucu, safiye (temiz kalp) ile yaklaşmalı; kesin iman ile zan arasındaki farkı gözetmelidir.
"De ki: Rabbim ilmimi artır." (Tâhâ 20:114), Bu burhan, ilimde derinleşme niyetiyle sunulmuştur, kesin delil olarak değil.
إنا نحن نزلنا الذكر وإنا له لحافظون
"Zikr'i biz indirdik biz ve onu koruyacak olan da biziz."
وما من غائبة في السماء والأرض إلا في كتاب مبين
"Gökte ve yerde gaib olan hiçbir şey yoktur ki apaçık bir kitapta olmasın."
Ebced, Arap alfabesinin her harfine bir sayisal kiyemet izafe eden ve cahiliyye devrinden beri bilinen bir sistemdir: Elif=1, Be=2, Cim=3, Dal=4 ... Ye=10, Kef=20 ... Kaf=100, Re=200 ... Gayn=1000. Bu siralama Sami alfabelerin asil tertibinden gelir ve Ibrani gematriasiyla ayni koku paylasir.
Islam aleminde ebced; tarih dusurme (kronogram), kaside-i Burde tahmislerinde, mezar taslarinda ve bilhassa cifr ilminde kullanilmistir. "Cifr" Hz. Ali (ra) ve Ca'fer-i Sadik (ra) hazeratina nispet edilen, Kur'an ayetlerinin sayisal isaretlerinden istikbale dair imalar cikartma ilmidir. Bediuzzaman Said Nursi, Sikke-i Tasdik-i Gaybi ve Sualar'da kendi eserlerinin telif tarihlerinin Kur'an ayetlerinin ebced kiyemetlerinde gizli oldugunu uzun uzun izah eder.
Misal: Hicr suresi 9. ayet "Inna nahnu nezzelna ez-zikra ve inna lehu le-hafizun", "Suphesiz Zikr'i biz indirdik ve onu koruyacak olan da elbette biziz." Bu ayetin "le-hafizun" kisminin ebced kiyemeti, Risale-i Nur'un telif yillarina isaret etmektedir.
Ancak bu mevzuda ifrat ve tefritten kacinmak gerekir. Ebced; Kur'an'in muhkem manalarinin yerine gecmez, ancak sarih mananin yanina ilave edilen "remzi bir letafet"tir. Bediuzzaman'in tabiriyle: "Cifr, mutesabihattan bir kapi; muhkemata bir burhan degil, bir letafettir." Resad Halife'nin "Code 19" iddiasinda oldugu gibi rakami zorlamak, Kur'an'in asil icazini degil sapkinligi netice verir.
Modern donemde ebced, dijital steganografide bile referans olarak alinmistir. Arap harflerinin sayisal kiyemeti, kriptografik anahtar olarak kullanilabilen pozisyonel kodlama sisteminin antik bir misalidir.
Not: Ebced hesabi bilimsel bir yontem degildir. Harflere sayi atamak keyfidir ve ayni sayiya ulasmak icin bircok farkli yol vardir. Bu bir iman letafeti olarak gorulmeli, bilimsel delil olarak sunulmamalidir.
Ebced; Fenike alfabesi (M.Ö. 1050) sıralamasının Aramî ve Arabî dallarında muhafaza edilmiş halidir. Modern matematikte pozisyonel olmayan toplamsal sayı sistemleri sınıfına girer (Roma rakamları gibi). Sayı teorisinde frekans analizi, ebced gibi tek-değişkenli atamaların zayıflığını gösterir, gerçek kriptografi için yetersizdir.
- Bediüzzaman Said Nursî, Sikke-i Tasdik-i Gaybî
- Britannica, Abjad Numerals
- İbn Haldun, Mukaddime (Cifr ilmi babı)
