إن ربكم الله الذي خلق السماوات والأرض في ستة أيام ثم استوى على العرش يغشي الليل النهار يطلبه حثيثا والشمس والقمر والنجوم مسخرات بأمره ۗ ألا له الخلق والأمر ۗ تبارك الله رب العالمين
"Şüphesiz Rabbiniz Allah, gökleri ve yeri altı günde yarattı, sonra Arş üzerine hükümran oldu. O, geceyi durmadan onu kovalayan gündüze bürüyüp örter; güneş, ay ve yıldızlar emrine âmâdedir. İyi biliniz ki yaratma ve emir O'nundur. Âlemlerin Rabbi olan Allah ne yücedir."
۞ قل أئنكم لتكفرون بالذي خلق الأرض في يومين وتجعلون له أندادا ۚ ذلك رب العالمين
"De ki: "Siz yeri iki günde yaratanı gerçekten inkâr edip duracak mısınız? Bir de O'na eşler koşuyorsunuz ha? O bütün âlemlerin Rabbidir.""
فقضاهن سبع سماوات في يومين وأوحى في كل سماء أمرها ۚ وزينا السماء الدنيا بمصابيح وحفظا ۚ ذلك تقدير العزيز العليم
"Böylece Allah onları iki günde yedi gök olmak üzere yerine koydu. Her göğe kendi işini bildirdi. Biz en yakın göğü kandillerle süsledik ve koruduk. İşte bu çok güçlü ve her şeyi bilen Allah'ın takdiridir."
ويستعجلونك بالعذاب ولن يخلف الله وعده ۚ وإن يوما عند ربك كألف سنة مما تعدون
"Bir de senden acele azab istiyorlar. Elbette Allah sözünden caymaz. Bununla beraber Rabbinin katında birgün, sizin sayacaklarınızdan bin sene gibidir."
"Şüphesiz Rabbiniz, gökleri ve yeri altı günde yaratan, sonra Arş'a istivâ eden Allah'tır." (A'râf 54)
"De ki: 'Siz mi yeri iki günde yaratanı inkâr ediyorsunuz?... Böylece onları, iki günde yedi gök olarak yarattı.'" (Fussilet 9-12)
"Şüphesiz Rabbinin katında bir gün, sizin saymakta olduğunuz bin yıl gibidir." (Hac 47)
Kur'ân, "yevm" (gün) kelimesini esnek bir zaman birimi olarak kullanır; bir günün insan ölçeğinde 24 saat, başka bir bağlamda bin yıl, başka bir yerde elli bin yıl olabileceğini bildirir (Hac 47, Meâric 4). Yâni "altı gün" sembolik bir takvim değil, altı zamansal aşama veya alttı kozmik devirdir.
Fussilet 9-12'de bir nispet vardır: Yer 2 gün, semâlar 4 gün (toplam 6 gün) içinde yaratılmıştır. Yer/toplam oranı: 2/6 = 1/3. Modern kozmolojiye göre Dünya yaklaşık 4.54 milyar yaşında, kâinat ise yaklaşık 13.8 milyar yaşındadır. Oranı: 4.54 / 13.8 ≈ 0.329, yâni neredeyse tam 1/3. Bu oranın 1400 yıl evvel doğru olarak verilmiş olması, ister tesâdüf addedilsin ister îcâz, dikkate şâyân bir ahenktir.
Bediüzzaman, İşârâtü'l-İ'câz'da "yevm" kelimesinin "devir" mânâsında kullanıldığına dikkat çeker: "Bir gün, ya bir devr-i tekâmül ya bir mertebe-i halkıyettir." Yâni Kur'ân'daki altı gün, kâinatın altı büyük yaratılış mertebesidir, modern kozmolojinin "Big Bang çağı, nükleosentez çağı, rekombinasyon çağı, yıldızların oluşumu çağı, galaksilerin kümeleşmesi çağı, gezegen sistemlerinin teşekkülü çağı" şeklinde sıralayabileceği büyük safhalara mütekâbil olabilir.
Hac 47'nin "bir gün bin yıl gibidir" tâbiri ise Einstein'ın izâfiyet teorisinde, güçlü kütleçekimi alanında zamanın yavaşlamasını (gravitational time dilation) hatırlatır. Allah'ın Arşı kütleli bir merci olarak düşünülürse, oradaki "bir gün" yerdeki bin yıla mütekâbil olabilir.
Dünya yaşı ~4.54 Gyr (radyometrik tarihleme, U-Pb zirkon kristalleri). Kâinat yaşı ~13.787 Gyr (Planck 2018 verileri). 4.54 / 13.787 ≈ 0.329 ≈ 1/3.
- Patterson, C. (1956), Age of meteorites and the earth
- Planck Collaboration (2020), Cosmological parameters
- Bediüzzaman Said Nursî, İşârâtü'l-İ'câz
- miracles-of-quran.com, Age of Universe
