İlksel Duman (Primordial Smoke)

"Sonra duman halinde olan göğe yöneldi; ona ve yere: 'İsteyerek veya istemeyerek gelin' dedi. İkisi de 'İsteyerek geldik' dediler." (Fussilet 11)

Buradaki "duhan" (دُخَانٍ) kelimesi, modern Türkçedeki "duman"ın aynı köküdür ve isli, opak, sıcak gaz anlamına gelir. Kur'ân, semanın yaratılış başlangıcını "duhan" hali olarak tarif eder.

Modern kozmolojide, Big Bang'in ilk anından itibaren yaklaşık 380.000 yıl boyunca evren, son derece sıcak (binlerce kelvin) ve yoğun bir iyonlaşmış plazma halindeydi. Bu plazma içinde elektronlar serbestti. Fotonlar elektronlarla sürekli çarpıştığı için ışık serbestçe yol alamazdı, yani kâinat opaktı, "dumanlı bir oda" gibiydi. Sıcaklık 3000 K'ye düşünce elektronlar protonlarla birleşip nötr hidrojen atomlarını oluşturdu (rekombinasyon devri). Fotonlar özgürleştiler ve evren şeffaflaştı. İşte bugün ölçtüğümüz kozmik mikrodalga arka plan (CMB), bu rekombinasyon anının fosil ışığıdır.

Science dergisi (2010) bu çağı şöyle tarif etmişti: "Big Bang'den yaklaşık 300.000 yıl sonra evren, ışığın kaçamayacağı dumanla dolu bir oda gibiydi." (Sundermier, A. - The Particle Physics of You). Kur'ân'ın 1400 yıl önce "duhan" demesi, bu opak plazma çağını tarif edebilecek tek karşılık kelimedir. Arap dilinde başka kavram (sis, bulut, buhar) bu inceliği veremezdi.

İlginç bir tezat: Tevrat'ta yaratılışın ilk emri "Işık olsun!" iken, modern fizik der ki ilk 380 bin yıl ışık serbest dolaşamadı. Kur'ân ise "duhan" ifadesi ile bilimle örtüşür: ışıktan önce bir opak gaz çağı vardı.