İmplantasyon, Karârın Mekîn

Mü'minûn 13. âyet: "Sonra biz onu sağlam bir karargâhta (karârin mekîn) bir nutfe kıldık." Mürselât 21: "Onu sağlam bir karargâhta kıldık."

"Karârın mekîn", sağlam, yerleşik, sabitlenmiş bir konak, tabiri, modern embriyolojinin "implantasyon" dediği süreçle bire bir örtüşür.

İmplantasyon nedir? Döllenme tüpün ucunda gerçekleşir; oluşan zigot bölünerek 5-6 günlük bir yolculukla rahime iner. Bu sırada henüz blastosist denilen 100-200 hücreli bir kese halini almıştır. Rahime ulaşınca:

1. Apozisyon (ilk yaklaşma): Blastosist endometriyuma yaklaşır. 2. Adezyon (yapışma): Blastosistin trofoblast tabakası, endometriyum yüzeyindeki hücrelerle moleküler bağlar (integrin, selektin) kurar. 3. İnvazyon (gömülme): Trofoblast hücreleri endometriyum dokusunun içine girer; embriyo tamamen rahim duvarına gömülür. 4. Plasentasyon: Trofoblast hücreleri anne kan damarlarını delerek anne kanına ulaşır; plasentanın temeli atılır.

Bu sürecin sonunda embriyo artık sallantısız, sağlam, kararlı bir konakta, yani tam Kur'ân'ın "karârın mekîn" tabirinin karşılığında, bulunur.

İmplantasyonun ne kadar kritik olduğunu şu istatistikten anlamak mümkündür: tüm döllenmelerin yaklaşık %50-70'i implantasyon başarısız olduğu için kaybedilir. Yani embriyonun rahime sağlam bir biçimde yerleşmesi, hayatın kendisinin ön şartıdır. Eğer karargâh mekîn (sağlam) olmazsa, gebelik gerçekleşmez veya düşükle sonuçlanır.

Daha da ilginçtir ki, blastosist rahmin doğru noktasına yerleşmek zorundadır. Tüpte yerleşirse ektopik gebelik olur; rahim alt bölgesine yerleşirse plasenta previa sorunu çıkar; çok derine girerse plasenta accreta. Yani sadece "yerleşmek" yetmez; "doğru, sağlam, mekîn bir yere" yerleşmek lâzımdır. Kur'ân bu çoklu şartı tek bir kelime, "mekîn", ile özetler.

Bir başka linguistik incelik: "karâr" kelimesi sözlükte "sabit kalmak, durmak, oturmak" demektir. Hareketsizliği, dingin oluşu vurgular. Embriyo gerçekten implantasyon sonrası mekanik olarak sabitlenir; rahim duvarı tarafından sıkıca tutulur. Anne yatakta uyusa, koşsa, eğilse, embriyo yerinden kıpırdamaz. Bu mekanik dinginliği "karâr" kelimesinden başka hangi tabir bu kadar net özetleyebilir?

Bediüzzaman Mektubât'ta der: "Bir mikroskobik damlayı, anne karnının en uygun noktasına, en uygun zamanda, en uygun şekilde yerleştirmek; en mahir bir cerrahın bile beceremeyeceği bir tasarruftur. Bu, ilm-i muhît ve kudret-i mutlakanın imzasıdır."